20
Gru

„Pod Betlejemską gwiazdą – Boże Narodzenie bez granic” – wystawa szopek śląskich i afrykańskich w MGB

Tagi:
Dodano: 2017-12-19 Autor: xx

Rozpoczęcie wydarzenia: 2017-12-20 | Zakończenie wydarzenia: 2018-02-04

Nie ma wątpliwości, że betlejemska gwiazda świeciła na każdej długości i szerokości geograficznej. Gwiazda ta zwiastowała Boże Narodzenie. Od wieków upamiętniamy ten piękny dzień, m.in. poprzez tradycję szopek betlejemskich. Inaczej betlejek, stajenek czy żłóbków, oznaczających przestrzenne wyobrażenie w postaci figur świętej rodziny oraz makiety miejsca, gdzie Jezus Chrystus przyszedł na świat.

Na Śląsku szopka stała się corocznym zwyczajem świątecznym w pierwszej połowie XVII wieku, praktykowanym głównie przez zakony, a w drugiej połowie pojawiła się w domach arystokracji. Wykonywali ją artyści rzeźbiarze z takich drogich tworzyw jak wosk, kość słoniowa i szkło. Okres rozkwitu szopki bożonarodzeniowej przypadł na wiek XVIII, co powoduje jednocześnie stopniowe zanikanie charakteru religijnego. Rozpoczyna się nowy etap, szopka z kościołów i domów arystokracji trafia do warstw mieszczańskich i wiejskich. Popularnością cieszą się zwłaszcza szopki kasetowe (skrzynkowe).

Na Śląsku betlejka (betlejemka) była stałym elementem wystroju wielu domów do lat 30. XX w. Kiedy na początku XX wieku zaczęto ubierać choinkę w wielu domach stała ona wraz z betlejką. Z czasem choinka zaczęła wypierać betlejkę. Obecnie szopka bożonarodzeniowa mimo że coraz rzadziej ustawiana w mieszkaniu stała się nieodzownym elementem kościołów w okresie Bożego Narodzenia.

Szopka śląska jest zazwyczaj statyczna, niezbyt duża i nawiązuje swoją formą do szopek kościelnych. Składa się z platformy, na której wznosi się drewniana konstrukcja przypominająca szałas, wśród tej scenerii, często wzbogacanej piaskiem, mchem, drzewkami ustawiano figury.

W domach śląskich szopki trzymały się tradycji przekazu ewangelicznego. Centralnym miejscem betlejki zawsze jest żłóbek z Dzieciątkiem, przy którym czuwają Maryja i Józef. Towarzyszą im Trzej Królowie, pastuszkowie oraz zwierzęta, najczęściej owce, osiołek, wół, rzadziej wielbłąd.

Figury początkowo były drewniane, polichromowane, z czasem rozpoczęto masową produkcję z gipsu, wypalano w glinie. Mniej zamożne osoby ustawiały betlejkę ze sklejki lub papieru.

Na wystawie prezentowanej w Muzeum Górnośląskim można zobaczyć kilkanaście śląskich betlejek, od najstarszej z przełomu XIX i XX wieku, do lat 90. XX wieku. Dla porównania prezentowane będą również szopki afrykańskie wypożyczonych od kolekcjonera Grzegorza Sztymali.



Otwarci wystawy odbędzie się 20 grudnia o godz. 17.00

Muzeum Górnośląskie, ul. Korfantego 34

Czas trwania wystawy: 20 grudnia 2017 – 4 lutego 2018.

Komentarze:

Twoja ocena:

Tylko zalogowani użytkownicy mogą dodawać komentarze.


Wyszukaj:

Archiwum:

  • Styczeń (4)
  • Luty (0)
  • Marzec (0)
  • Kwiecień (0)
  • Maj (0)
  • Czerwiec (0)
  • Lipiec (0)
  • Sierpień (0)
  • Wrzesień (0)
  • Październik (0)
  • Listopad (0)
  • Grudzień (0)

Kalendarium: